Białe kołnierzyki to potoczne określenie przestępstw gospodarczych lub finansowych, które są popełniane przez osoby zajmujące wysokie stanowiska w organizacjach. Termin ten został po raz pierwszy wprowadzony przez amerykańskiego socjologa Edwina Sutherlanda, który wskazywał na odmienny charakter tego rodzaju przestępczości w porównaniu do tradycyjnych przestępstw kryminalnych. Przestępstwa białych kołnierzyków obejmują działania, takie jak oszustwa finansowe, defraudacje, unikanie opodatkowania, pranie pieniędzy czy manipulacje giełdowe.
Przestępstwa te charakteryzują się wykorzystaniem wiedzy specjalistycznej, pozycji zawodowej oraz dostępu do kluczowych informacji w celu osiągnięcia korzyści finansowych lub innych. Często są popełniane w sposób subtelny i trudny do wykrycia, co sprawia, że ich zwalczanie wymaga zaawansowanych narzędzi śledczych oraz ścisłej współpracy między instytucjami nadzorującymi. Białe kołnierzyki działają najczęściej w sektorach takich jak finanse, prawo, administracja publiczna czy zarządzanie korporacyjne.
Konsekwencje przestępstw białych kołnierzyków są poważne zarówno dla jednostek, jak i całych gospodarek. Mogą prowadzić do utraty zaufania do instytucji finansowych, destabilizacji rynków oraz ogromnych strat finansowych dla firm i inwestorów. Dodatkowo działania tego typu przyczyniają się do wzrostu nierówności społecznych, ponieważ często korzyści finansowe czerpane są kosztem szerokiego grona interesariuszy. Z tego względu, zwalczanie przestępczości białych kołnierzyków stanowi priorytet dla organów ścigania oraz regulatorów rynku na całym świecie.
