Analiza techniczna to sposób badania rynku oparty na wcześniejszych zmianach cen i innych danych o obrocie. Inwestor szuka na wykresach trendów, poziomów cenowych i sygnałów, które mogą pomóc mu zaplanować transakcję. Metodę stosuje się między innymi do akcji, walut i surowców.
Analiza techniczna nie pokazuje, ile instrument powinien być wart, ani nie pozwala pewnie przewidzieć jego ceny. Ten sam wykres można zinterpretować na różne sposoby. Dlatego sygnał z wykresu jest przesłanką do decyzji, a nie obietnicą zysku.
Jak działa analiza techniczna
Analityk wybiera instrument i przedział czasu, a następnie obserwuje przebieg jego ceny. Sprawdza, czy ruch ma wyraźny kierunek, czy cena pozostaje w pewnym zakresie. Zwraca też uwagę na miejsca, w których wcześniejsze wzrosty lub spadki wyhamowały. Tak powstaje scenariusz: co mogłoby przemawiać za dalszym ruchem, a jaka zmiana ceny podważyłaby przyjętą ocenę.
Interpretacja zależy od skali wykresu. Ruch widoczny na wykresie krótkoterminowym może wyglądać inaczej z perspektywy dłuższego okresu. Analitycy często obserwują również wielkość obrotu, aby ocenić kontekst zmiany ceny. Sam wzrost obrotu nie wyjaśnia jednak jej przyczyny. Więcej o tym, co przedstawiają dane o transakcjach, przeczytasz w haśle wolumen obrotu.
Jakie wykresy i wskaźniki się stosuje
Wykres liniowy ułatwia śledzenie ogólnego kierunku zmian. Wykres świecowy pokazuje więcej szczegółów z wybranego przedziału, w tym ceny otwarcia i zamknięcia oraz skrajne ceny. Żaden rodzaj wykresu nie usuwa niepewności. Wybór zależy od tego, jakie pytanie stawia inwestor i jak szczegółowych danych potrzebuje do oceny sytuacji.
Do wykresu można dodać wskaźniki obliczane z danych rynkowych. Średnia krocząca wygładza wahania ceny i pomaga dostrzec jej ogólny kierunek. Na przykład 5-sesyjna średnia z kursów 10, 11, 12, 11 i 12 zł wynosi 11,2 zł. RSI porównuje siłę niedawnych wzrostów i spadków; bywa używany do oceny tempa ruchu. Wskaźniki przetwarzają jednak dane z przeszłości. Ich wskazania mogą się opóźniać albo wzajemnie sobie przeczyć, zwłaszcza gdy cena zmienia kierunek.
Co oznaczają trend, wsparcie i opór
Trend opisuje dominujący kierunek zmian ceny w obserwowanym okresie. Może być wzrostowy, spadkowy albo trudny do określenia. Wsparciem nazywa się obszar cenowy, przy którym wcześniejsze spadki wyhamowywały. Opór to obszar, przy którym wyhamowywały wzrosty. Są to opisy wcześniejszego zachowania rynku, nie bariery zatrzymujące cenę. Rynek może je przekroczyć bez wcześniejszego ostrzeżenia.
Analitycy szukają również powtarzalnych układów na wykresie, nazywanych formacjami. Rozpoznanie formacji wymaga interpretacji: różne osoby mogą inaczej wyznaczyć jej granice lub uznać układ za niepełny. Podobnie jest z przełamaniem wsparcia lub oporu. Może ono skłonić do zmiany scenariusza, lecz samo nie przesądza o dalszym kierunku ceny. Szczególnie łatwo przecenić sygnał, gdy analizuje się go bez szerszego kontekstu.
Do czego przydaje się inwestorowi i jakie ma ograniczenia
Analiza techniczna pomaga uporządkować decyzję: wskazać warunki zawarcia transakcji oraz sytuację, w której przyjęty scenariusz przestaje być aktualny. Przy aktywnym handlu instrumentami finansowymi znaczenie ma też wykonalność takiego planu. Cena widoczna na wykresie nie musi być ceną, po której da się kupić lub sprzedać instrument. Na wynik wpływają również koszty transakcji i różnica kursów kupna i sprzedaży.
Metoda skupia się na zachowaniu rynku, a nie na kondycji przedsiębiorstwa czy przyczynach zmiany ceny. Tym różni się od analizy fundamentalnej przedsiębiorstwa, która bada między innymi jego działalność i wyniki. Oba podejścia odpowiadają na inne pytania i można je łączyć. Nawet wyraźny sygnał techniczny może zawieść, gdy pojawi się nowa informacja lub rynek gwałtownie zmieni zachowanie.
Publikowana analiza techniczna z sugestią kupna lub sprzedaży może być rekomendacją inwestycyjną w rozumieniu MAR. Pojęcie to obejmuje każdą opinię o obecnej lub przyszłej cenie instrumentu przeznaczoną dla opinii publicznej (art. 3 ust. 1 pkt 35). Autor musi wtedy przedstawić ją obiektywnie i ujawnić konflikty interesów (art. 20 ust. 1).
Najczęstsze pytania
Nie pozwala jej przewidzieć z pewnością. Na podstawie wcześniejszych notowań można przygotować scenariusze i określić, jakie zachowanie ceny je podważy. Przyszły ruch zależy jednak także od nowych informacji oraz decyzji uczestników rynku, których sam wykres nie ujawnia z wyprzedzeniem.
Nie. Wykresy cen wykorzystuje się przy analizie różnych rynków, jeśli są dostępne odpowiednie dane. Trzeba jednak uwzględnić sposób obrotu danym instrumentem i jakość tych danych. Sygnału z jednego rynku nie należy bez namysłu przenosić na inny.
Analiza techniczna bada przede wszystkim przebieg cen i dane o obrocie. Analiza fundamentalna próbuje ocenić wartość instrumentu przez zbadanie jego ekonomicznych podstaw, na przykład sytuacji przedsiębiorstwa. Pierwsza pomaga opisać zachowanie rynku, druga szuka przyczyn i podstaw wyceny. Żadna nie gwarantuje trafnej decyzji.
Źródła:
