Leasing – Czym jest i jak działa leasing

Leasing to umowa, w której firma leasingowa kupuje rzecz i oddaje ją do używania w zamian za raty. Wyjaśniamy, co to jest leasing, jak działa krok po kroku i czym różni się leasing operacyjny od finansowego. Opisujemy też podatki, VAT i limity dla aut w 2026 r.

Leasing
Samochody dostawcze w leasingu.

Co to jest leasing

Kodeks cywilny definiuje leasing jako umowę, w której finansujący kupuje rzecz od wskazanego zbywcy. Następnie oddaje ją korzystającemu do używania na czas oznaczony.

Korzystający płaci raty, których suma wynosi co najmniej cenę zakupu rzeczy. Finansujący działa w ramach swojego przedsiębiorstwa, zwykle jako spółka leasingowa.

W praktyce uczestniczą trzy strony: sprzedawca, firma leasingowa i korzystający. Przedmiotem leasingu może być ruchomość, np. auto lub maszyna, albo nieruchomość.

Przepisy o leasingu stosuje się odpowiednio do umowy, w której właściciel oddaje do używania własną rzecz. Raty muszą odpowiadać co najmniej jej wartości z chwili zawarcia umowy. Tak działa np. leasing zwrotny.

W trakcie umowy właścicielem rzeczy pozostaje firma leasingowa, a korzystający jest jej użytkownikiem. Przy kredycie kupujący od razu staje się właścicielem.

Szczegółowe porównanie obu form finansowania opisujemy w tekście o różnicach między kredytem a leasingiem.

Jak działa leasing krok po kroku

  • Wybór przedmiotu i sprzedawcy, np. auta, maszyny lub sprzętu.
  • Wniosek do firmy leasingowej i decyzja o finansowaniu.
  • Zawarcie umowy – od 13 lipca 2025 r. wystarczy forma dokumentowa.
  • Zakup rzeczy przez firmę leasingową i jej wydanie korzystającemu.
  • Spłata rat według harmonogramu.
  • Koniec umowy – zwrot rzeczy, dalsze używanie albo wykup, jeśli umowa go przewiduje.

Wcześniej umowa leasingu wymagała formy pisemnej. Zmiana z 2025 r. pozwala zawrzeć ją w pełni zdalnie. W mLeasingu umowę podpisuje się kwalifikowanym podpisem elektronicznym, bez wizyty w oddziale.

Opłata wstępna nie ma ustawowej wysokości. W ofercie PKO Leasing zaczyna się od 0%, a w mLeasingu jej wysokość wybiera klient.

Okres umowy zależy od rodzaju leasingu i oferty. Na przykład w mLeasingu leasing operacyjny pojazdu trwa od 24 do 72 miesięcy, a PKO Leasing finansuje auta nawet do 84 miesięcy.

Leasing operacyjny i finansowy

Podział na leasing operacyjny i finansowy wynika z przepisów podatkowych. Decyduje o tym, kto amortyzuje przedmiot: firma leasingowa czy korzystający.

W leasingu operacyjnym przedmiot amortyzuje firma leasingowa. Korzystający zalicza do kosztów opłatę wstępną i raty, z limitami dla aut osobowych opisanymi niżej.

Warunki leasingu operacyjnego z ustaw o PIT i CIT są takie:

  • umowa na czas oznaczony, co najmniej 40% normatywnego okresu amortyzacji – dla auta osobowego to 24 miesiące,
  • dla nieruchomości umowa na co najmniej 5 lat,
  • suma opłat bez VAT co najmniej równa wartości początkowej przedmiotu.

W leasingu finansowym przedmiot amortyzuje korzystający. Kosztem są odpisy amortyzacyjne i odsetki zawarte w ratach, a nie spłata wartości przedmiotu.

Przepisy podatkowe nie wymagają, by w leasingu finansowym własność przeszła na korzystającego. Warunkiem jest umowa, która przewiduje amortyzację po jego stronie.

CechaLeasing operacyjnyLeasing finansowy
Kto amortyzuje przedmiotfirma leasingowakorzystający
Koszt podatkowy korzystającegoopłata wstępna i raty, dla aut osobowych z limitamiodsetki w ratach i odpisy amortyzacyjne
Minimalny okres40% okresu amortyzacji, auto osobowe 24 mies., nieruchomość 5 latbrak ustawowego minimum, w PKO Leasing od 6 mies.
VAT według PKO Leasingod każdej płatności, w tym opłaty wstępnej i wykupuz góry od całej wartości finansowania
Właściciel w trakcie umowyfirma leasingowafirma leasingowa

Leasing samochodu – limity podatkowe w 2026 r.

Od 1 stycznia 2026 r. obowiązują nowe limity dla samochodów osobowych. Raty leasingu operacyjnego są kosztem tylko w proporcji limitu do wartości auta.

Samochód osobowyLimit
elektryczny lub napędzany wodorem225 000 zł
emisja CO2 poniżej 50 g/km150 000 zł
emisja CO2 od 50 g/km100 000 zł

Przykład: przy aucie z emisją CO2 od 50 g/km wartym 200 000 zł limit 100 000 zł stanowi połowę wartości. Kosztem jest więc 50% każdej raty, z wyjątkiem składek ubezpieczenia.

Składki ubezpieczenia auta mają osobny limit 150 000 zł w proporcji do wartości przyjętej do ubezpieczenia.

Jeśli auto służy też do celów prywatnych, 25% kosztów jego używania nie jest kosztem podatkowym. Brak ewidencji przebiegu dla VAT oznacza, że auto uznaje się za używane także prywatnie.

VAT w leasingu

Co do zasady leasing jest dla VAT usługą i podatek dolicza się do każdej raty. Dostawą towarów jest umowa na czas określony, która przewiduje przejście własności z chwilą zapłaty ostatniej raty.

Przy pojazdach do 3,5 tony odlicza się zwykle 50% VAT od rat, paliwa i napraw. Pełne odliczenie przysługuje, gdy pojazd służy wyłącznie działalności i firma prowadzi ewidencję przebiegu.

Pełne odliczenie przysługuje też, gdy konstrukcja pojazdu wyklucza użytek prywatny albo pojazd jest konstrukcyjnie przeznaczony do przewozu co najmniej 10 osób.

Prawa i obowiązki w trakcie umowy

Korzystający odpowiada za konserwację i naprawy potrzebne, by rzecz nie straciła na stanie. Ponosi też ciężary związane z jej posiadaniem.

Bez zgody firmy leasingowej nie wolno zmieniać rzeczy ani oddawać jej do używania innej osobie. Naruszenie pozwala firmie wypowiedzieć umowę ze skutkiem natychmiastowym.

Firma leasingowa co do zasady nie odpowiada za wady rzeczy. Uprawnienia wobec sprzedawcy przechodzą z mocy ustawy na korzystającego.

Przy zaległości w racie firma musi najpierw wyznaczyć dodatkowy termin na zapłatę, w formie dokumentowej. Dopiero po jego upływie może wypowiedzieć umowę ze skutkiem natychmiastowym.

Po wypowiedzeniu z winy korzystającego firma może żądać zapłaty wszystkich pozostałych rat. Kwotę pomniejsza się o korzyści z wcześniejszej zapłaty i rozwiązania umowy.

Gdy rzecz zostanie utracona, np. skradziona lub zniszczona, umowa wygasa. Firma może wtedy żądać pozostałych rat pomniejszonych m.in. o świadczenie z ubezpieczenia.

Wykup po zakończeniu leasingu

Własność nie przechodzi na korzystającego automatycznie. Jeśli umowa przewiduje jej przeniesienie bez dodatkowej opłaty, korzystający może tego żądać w ciągu miesiąca od końca umowy.

Strony mogą ustalić inny termin. Zwykle przeniesienie odbywa się przez wykup za kwotę z umowy, w mLeasingu już od 1% wartości auta.

Sprzedaż auta wykupionego z leasingu operacyjnego i używanego w firmie to przychód z działalności. Dotyczy to też auta wycofanego z firmy, jeśli od wycofania do sprzedaży nie minęło 6 lat.

Leasing dla osób prywatnych

Kodeks cywilny nie wymaga, by korzystający prowadził firmę – przedsiębiorcą musi być finansujący. Ustawa o PIT przewiduje też leasing dla osoby fizycznej bez działalności.

Ustawy o kredycie konsumenckim nie stosuje się do leasingu, jeśli umowa nie przewiduje obowiązku nabycia przedmiotu. Stosuje się ją, gdy odrębna umowa uzależnia taki obowiązek od żądania finansującego.

Rynek leasingu w Polsce

Według Związku Polskiego Leasingu w 2025 r. branża sfinansowała inwestycje firm za 120 mld zł. W I półroczu 2026 r. rynek urósł o 8,9% r/r, do 61,9 mld zł.

Pojazdy odpowiadały za 76,1% rynku, a 66,7% klientów to mikro i małe firmy. Według danych za 2025 r. Polska jest piątym rynkiem leasingu w Europie.

Na co zwrócić uwagę przed podpisaniem umowy

  • łączny koszt: opłata wstępna, suma rat i kwota wykupu, a nie tylko rata,
  • rodzaj leasingu i skutki podatkowe, zwłaszcza limity dla aut osobowych,
  • kto ubezpiecza przedmiot i na jakich warunkach,
  • zasady wcześniejszego zakończenia umowy i opłaty z tabeli opłat,
  • skutki kradzieży lub szkody całkowitej,
  • warunki i termin wykupu.

Przy ofertach banków leasingodawcą jest zwykle spółka leasingowa z grupy. Przykładowo w PKO Banku Polskim finansuje PKO Leasing, a w mBanku mLeasing.

Alternatywą dla leasingu auta jest kredyt, który opisujemy w tekście o kredycie samochodowym.

Najczęstsze pytania o leasing

Na czym polega leasing?

Firma leasingowa kupuje wskazaną rzecz od sprzedawcy i oddaje ją do używania na czas oznaczony. Korzystający płaci raty, których suma wynosi co najmniej cenę zakupu. Właścicielem w trakcie umowy pozostaje firma leasingowa.

Czy po spłacie leasingu auto automatycznie przechodzi na korzystającego?

Nie. Jeśli umowa przewiduje przeniesienie własności, można go żądać w ciągu miesiąca od końca umowy. Zwykle odbywa się to przez wykup za kwotę ustaloną w umowie.

Ile minimalnie trwa leasing operacyjny auta?

Co najmniej 40% normatywnego okresu amortyzacji. Dla samochodu osobowego ze stawką 20% to 24 miesiące, a dla nieruchomości 5 lat.

Jaką część raty leasingu auta można zaliczyć do kosztów w 2026 r.?

Część odpowiadającą proporcji limitu do wartości auta: 100 000 zł przy emisji CO2 od 50 g/km, 150 000 zł poniżej 50 g/km i 225 000 zł dla elektryków. VAT od rat odlicza się zwykle w 50%.

Źródła:


5/5 - (8 votes)
Redakcja Ekspert Bankowy

Redakcja Ekspert-Bankowy.pl

Jesteśmy zespołem doświadczonych specjalistów w dziedzinie finansów i bankowości, tworzymy rzetelne i przystępne artykuły oraz analizy. Nasze publikacje pomagają czytelnikom lepiej rozumieć zagadnienia finansowe i podejmować świadome decyzje.

3 komentarze do “Leasing – Czym jest i jak działa leasing”

  1. Leasing to świetna opcja, kiedy potrzebujemy nowego sprzętu do firmy, a nie chcemy zamrażać gotówki. Kilku moich znajomych korzystało z leasingu samochodów i byli zadowoleni z elastycznych warunków spłaty.

    Odpowiedz
  2. Zdecydowanie leasing to świetna opcja dla mniejszych firm, które chcą inwestować w nowe technologie bez wysokich kosztów na start. Szczególnie leasing operacyjny z możliwością zwrotu przedmiotu brzmi jak ciekawe rozwiązanie dla kogoś, kto nie chce się zobowiązywać na dłużej!

    Odpowiedz
  3. Leasing to naprawdę wygodne rozwiązanie dla małych firm, które nie chcą zostawać z dużymi wydatkami na sprzęt czy samochody. Ciekawe, jak różnice między leasingiem operacyjnym a finansowym wpływają na decyzje przedsiębiorców!

    Odpowiedz

Dodaj komentarz