Jak sprawdzić, czy ktoś nie wziął kredytu na moje dane

Kredyt na moje dane można sprawdzić w BIK, w biurach informacji gospodarczej i w Centralnej Informacji o Rachunkach. Część tych sprawdzeń jest bezpłatna raz na pół roku. Wyjaśniamy, gdzie szukać, jak zastrzec PESEL i co zrobić po wykryciu cudzej umowy.

Kredyt na moje dane
Kredyt na moje dane

Skąd wiedzieć, że ktoś zaciągnął kredyt na Twoje dane

Próby wyłudzeń są częste. Według ZBP w II kwartale 2026 r. banki udaremniły 9362 próby wyłudzenia kredytu na łącznie 303,1 mln zł.

Pierwszym sygnałem bywa powiadomienie o nieznanym wniosku, kod autoryzacyjny do niezleconej operacji albo wpływ pieniędzy opisany jako wypłata pożyczki.

Żaden z tych sygnałów sam nie dowodzi wyłudzenia. Nie należy go jednak ignorować ani zatwierdzać operacji, których się nie zlecało.

Szczególna czujność jest potrzebna po utracie dowodu osobistego, wycieku danych albo podaniu ich na podejrzanej stronie.

  • Powiadomienie o wniosku lub umowie kredytowej, których się nie rozpoznaje
  • Kod autoryzacyjny do operacji, której nikt nie zlecał
  • Wpływ pieniędzy opisany jako wypłata pożyczki, o którą nie było wniosku
  • Zmiana danych kontaktowych w banku bez wiedzy klienta
  • Wezwanie do zapłaty, telefon z windykacji lub nakaz zapłaty w sprawie nieznanej umowy

Raport BIK – co pokazuje

W raporcie Biura Informacji Kredytowej widać kredyty, pożyczki, karty kredytowe i limity w koncie zgłoszone przez instytucje współpracujące z biurem. Raport pokazuje też zapytania kredytowe.

Kopię swoich danych BIK udostępnia bezpłatnie raz na 6 miesięcy. Rozszerzony Raport BIK zamawiany na stronie biura jest płatny.

Przy każdej pozycji warto sprawdzić nazwę instytucji, datę umowy, kwotę i stan spłaty. Uwagę zwracają zwłaszcza aktywne zobowiązania z okresu, którego nie da się powiązać z własnymi decyzjami.

Nieznany wpis bywa zapomnianą kartą kredytową lub limitem w koncie. Brak wpisu nie daje pełnej pewności, bo nie każdy pożyczkodawca przekazuje dane do BIK.

Krok po kroku wyjaśniamy, jak sprawdzić raport BIK.

Rejestry dłużników i biura informacji gospodarczej

Biura informacji gospodarczej (BIG) zbierają dane o zaległościach, a nie o terminowo spłacanych kredytach. Wpis może dotyczyć pożyczki, ale też np. rachunku za telefon.

Wierzyciel może przekazać dane konsumenta do BIG, gdy dług wynosi co najmniej 200 zł i jest wymagalny od 30 dni. Musi też minąć miesiąc od wezwania do zapłaty z ostrzeżeniem o wpisie.

Każde biuro prowadzi osobny rejestr. Działają m.in. BIG InfoMonitor, Krajowy Rejestr Długów i ERIF BIG, więc sprawdzenie jednego nie obejmuje pozostałych.

Konsument ma bezpłatny dostęp do swoich danych w każdym biurze raz na 6 miesięcy. Wynika to z art. 22b ustawy o udostępnianiu informacji gospodarczych.

Brak wpisu nie wyklucza wyłudzenia. Dopóki nie powstanie zaległość, wierzyciel nie ma podstaw do zgłoszenia długu do BIG.

Konta założone na Twoje dane

Listę swoich rachunków w bankach i SKOK-ach można sprawdzić w Centralnej Informacji o Rachunkach, prowadzonej przez Krajową Izbę Rozliczeniową.

Wniosek składa się w dowolnym banku lub SKOK-u. Instytucja pobiera opłatę według swojego cennika.

Zasady wyszukiwania rachunków opisuje hasło Centralna Informacja o Rachunkach.

Zastrzeżenie numeru PESEL – jak działa

Numer PESEL można zastrzec bezpłatnie w aplikacji mObywatel, na stronie gov.pl lub w urzędzie gminy.

Od 1 czerwca 2024 r. banki i firmy pożyczkowe muszą sprawdzić rejestr zastrzeżeń przed zawarciem umowy kredytu lub pożyczki.

Jeśli kredytodawca zawrze umowę kredytu konsumenckiego mimo zastrzeżenia, nie może dochodzić roszczeń od konsumenta ani sprzedać długu. Ustawa przewiduje od tej zasady tylko wąskie wyjątki.

Zastrzeżenie nie blokuje istniejących kont, kart ani spłaty wcześniejszych kredytów. Nie usuwa też umów zawartych przed jego włączeniem.

Przed własnym wnioskiem kredytowym zastrzeżenie można cofnąć. Da się od razu wskazać datę i godzinę, kiedy system ponownie zastrzeże numer.

Alerty o wnioskach kredytowych

Alerty BIK to płatna usługa biura. SMS przychodzi, gdy ktoś złoży wniosek o kredyt lub pożyczkę na Twoje dane w instytucji współpracującej z BIK.

BIK powiadamia też o wycieku danych do darknetu. Alert nie zastępuje zastrzeżenia PESEL, ale pozwala szybciej zareagować.

Po nieoczekiwanym alercie lepiej zalogować się do usługi samodzielnie, a nie przez link z wiadomości. Potem warto sprawdzić instytucję i datę wniosku.

Sygnały ostrzegawcze – pisma, SMS-y i telefony z windykacji

Wezwanie do zapłaty za nieznaną pożyczkę bywa pierwszą informacją o wyłudzeniu. Może jednak wynikać z pomyłki adresata.

SMS o zaległości z linkiem do płatności i telefon z żądaniem podania PESEL mogą być próbą oszustwa. Numer dzwoniącego da się podrobić.

Sprawę najlepiej wyjaśniać przez oficjalny kanał instytucji, a nie przez dane z wiadomości. Nie należy też uznawać długu tylko dlatego, że ktoś żąda zapłaty.

Bank nie przekaże informacji o kliencie przypadkowej osobie, bo chroni je tajemnica bankowa.

Co zrobić, gdy znajdziesz cudzy kredyt – krok po kroku

  • Zabezpiecz dowody: raport, pisma, SMS-y i notatki z rozmów.
  • Zgłoś sprawę policji lub prokuraturze. Ściganie następuje na wniosek pokrzywdzonego.
  • Złóż reklamację w instytucji, która udzieliła kredytu. Poproś o kopię umowy i opis weryfikacji tożsamości.
  • Zastrzeż PESEL i dowód osobisty, jeśli jeszcze tego nie zrobiono.
  • Skontaktuj się z BIK. Po zgłoszeniu wyłudzenia na policji biuro daje Pakiet BIK za 0 zł.
  • Poinformuj na piśmie firmę windykacyjną, że dług jest kwestionowany.

Podszywanie się pod inną osobę i wykorzystanie jej danych, które wyrządza jej szkodę, to przestępstwo z art. 190a § 2 Kodeksu karnego. Grozi za nie od 6 miesięcy do 8 lat więzienia.

Ustawa o reklamacjach daje instytucjom finansowym 30 dni na odpowiedź, a w szczególnie skomplikowanych sprawach do 60 dni. Po odrzuceniu reklamacji można zwrócić się do Rzecznika Finansowego.

Na wniosek dłużnika wierzyciel musi sprostować lub usunąć nieprawdziwe dane przekazane do BIG. Po wyjaśnieniu sprawy warto sprawdzić, czy zmiana trafiła też do BIK.

Pismo z sądu wymaga osobnej reakcji. Na sprzeciw od nakazu zapłaty są zwykle tylko 2 tygodnie od doręczenia.

Jak chronić swoje dane na przyszłość

Zgubiony lub skradziony dowód trzeba od razu unieważnić. Kradzież wystarczy zgłosić policji, a dokument jest unieważniany z dniem zgłoszenia.

Dokument można też zastrzec w banku, w systemie DOKUMENTY ZASTRZEŻONE prowadzonym przez Związek Banków Polskich.

  • Nie wysyłać zdjęć dowodu osobistego przez komunikatory ani e-mail na prośbę nieznanych osób
  • Podawać PESEL tylko tam, gdzie jest naprawdę potrzebny
  • Chronić skrzynkę e-mail unikalnym hasłem i logowaniem dwuetapowym
  • Instalować aplikację banku tylko ze sklepu Google Play lub App Store
  • Sprawdzać dane w BIK i BIG co pół roku, korzystając z bezpłatnego dostępu

Więcej wskazówek zawiera tekst o ochronie przed phishingiem.

Najczęstsze pytania o kredyt na moje dane

Jak za darmo sprawdzić, czy ktoś wziął kredyt na moje dane?

BIK udostępnia bezpłatną kopię danych raz na 6 miesięcy. Tak samo raz na pół roku konsument ma bezpłatny dostęp do swoich danych w każdym biurze informacji gospodarczej.

Czy trzeba spłacać kredyt wzięty przez oszusta na moje dane?

Osoba, której dane wykorzystano, nie zawierała tej umowy, ale musi to wykazać w reklamacji, a czasem w sądzie. Jeśli PESEL był zastrzeżony, kredytodawca co do zasady nie może dochodzić roszczeń z umowy kredytu konsumenckiego.

Ile kosztuje zastrzeżenie numeru PESEL?

Nic. Zastrzeżenie i jego cofnięcie są bezpłatne. Można je zrobić w aplikacji mObywatel, na stronie gov.pl albo w urzędzie gminy.

Gdzie zgłosić wyłudzenie kredytu na moje dane?

Na policji lub w prokuraturze, a równolegle w instytucji, która udzieliła kredytu. Po zgłoszeniu na policji BIK oferuje Pakiet BIK za 0 zł z raportem, alertami i zastrzeżeniem dowodu.

Źródła:


Oceń post
Redakcja Ekspert Bankowy

Redakcja Ekspert-Bankowy.pl

Jesteśmy zespołem doświadczonych specjalistów w dziedzinie finansów i bankowości, tworzymy rzetelne i przystępne artykuły oraz analizy. Nasze publikacje pomagają czytelnikom lepiej rozumieć zagadnienia finansowe i podejmować świadome decyzje.

Dodaj komentarz