OKI, czyli Osobiste Konto Inwestycyjne, to nowy sposób oszczędzania i inwestowania bez podatku od zysków kapitałowych. Ustawa z 3 lipca 2026 r. o osobistych kontach inwestycyjnych wchodzi w życie 1 stycznia 2027 r. Zamiast 19% od zysku płaci się niewielki podatek od wartości zgromadzonych aktywów, a do 100 tys. zł średniej wartości jest z niego zwolnione. Wyjaśniamy, kto może założyć OKI, w co można na nim inwestować i jak liczy się podatek.
Czym jest OKI i od kiedy działa
Osobiste konto inwestycyjne to wyodrębniony rachunek w banku, domu maklerskim, funduszu inwestycyjnym, dobrowolnym funduszu emerytalnym lub zakładzie ubezpieczeń. Ustawę o OKI Sejm uchwalił 3 lipca 2026 r., Senat przyjął ją bez poprawek, a prezydent podpisał 13 sierpnia. Ogłoszono ją w Dzienniku Ustaw 18 sierpnia 2026 r. pod pozycją 1098. Przepisy obowiązują od 1 stycznia 2027 r. i od tego dnia, według Ministerstwa Finansów, można korzystać z OKI.
Ministerstwo Finansów wzorowało rozwiązanie na szwedzkim koncie ISK, z którego korzystają miliony Szwedów. Celem jest zachęcenie do długoterminowego inwestowania na polskim rynku kapitałowym. Konkretnych ofert instytucji i dat ich startu jeszcze nie ma, bo każda instytucja sama zdecyduje, kiedy udostępni OKI.
Kto może założyć OKI
Umowę o prowadzenie OKI może zawrzeć wyłącznie osoba fizyczna, która ukończyła 18 lat. Ustawa nie przewiduje górnej granicy wieku ani wymogu polskiej rezydencji, ale w umowie trzeba podać m.in. numer PESEL. Na jednym OKI aktywa gromadzi tylko jedna osoba, więc kont wspólnych nie ma. Można natomiast mieć kilka OKI w różnych instytucjach, a zwolnienie z podatku liczy się łącznie dla wszystkich.
Umowę można zawrzeć w formie elektronicznej, dokumentowej lub pisemnej, a okres jej wypowiedzenia nie może przekraczać 30 dni. Bank lub dom maklerski może też objąć jedną umową tzw. parasolową kilka form OKI naraz: rachunek bankowy, rachunek maklerski i fundusze inwestycyjne. Klient ma wtedy jednego koordynatora, który informuje go o wszystkich aktywach.
W co można inwestować na OKI
Lista aktywów jest szeroka i obejmuje zarówno produkty oszczędnościowe, jak i inwestycyjne. Aktywa muszą być w złotych albo w walutach państw Unii Europejskiej, Europejskiego Obszaru Gospodarczego lub OECD. Na OKI mogą się znaleźć:
- środki na rachunku oszczędnościowym, oszczędnościowo-rozliczeniowym i na lokatach terminowych,
- skarbowe obligacje oszczędnościowe,
- jednostki funduszy inwestycyjnych, ubezpieczeniowych funduszy kapitałowych i dobrowolnych funduszy emerytalnych,
- papiery wartościowe notowane na rynku regulowanym lub w alternatywnym systemie obrotu, także zagranicznym,
- papiery wartościowe w ofercie publicznej i inne notowane instrumenty finansowe.
Na OKI prowadzonym jako rachunek maklerski można trzymać akcje, obligacje i inne notowane instrumenty oraz obligacje oszczędnościowe. Jak działa taki rachunek i na co patrzeć przy wyborze biura, wyjaśniamy w tekście rachunek maklerski – jak założyć. Samo dopuszczenie aktywa na OKI nie oznacza jednak, że korzysta ono ze zwolnienia podatkowego – o tym decydują osobne przepisy.
Podatek na OKI – zamiast Belki podatek od wartości aktywów
Przychody z aktywów OKI, takie jak odsetki, dywidendy czy zyski ze sprzedaży, zostały wyłączone spod ustawy o PIT. Nie płacisz więc 19% podatku od zysków kapitałowych, i to także od aktywów ponad próg zwolnienia. Czym jest ten podatek i kiedy się go płaci poza OKI, opisujemy w tekście podatek od zysków kapitałowych.
Zamiast tego obowiązuje podatek od wartości aktywów zgromadzonych na wszystkich Twoich OKI. Podstawą jest średnia roczna wartość aktywów, liczona z wycen na koniec każdego dnia, z korektą o niektóre wpłaty. Podatek płaci się od nadwyżki tej średniej ponad kwotę zwolnienia. Ważne: liczy się wartość aktywów, a nie zysk, więc przy stracie podatek od nadwyżki też trzeba zapłacić.
Stawka podatku od wartości aktywów
W 2027 r. stawka wynosi 0,85%, bo tak stanowi przepis przejściowy ustawy. Od 2028 r. będzie równa 19% stopy referencyjnej NBP obowiązującej 31 października roku poprzedniego, nie mniej jednak niż 0,1%. Minister finansów ogłosi stawkę w Monitorze Polskim do 30 listopada roku poprzedniego. Czym jest stopa referencyjna i kto ją ustala, wyjaśniamy w tekście stopa referencyjna.
Zwolnienie do 100 tys. zł – jak działa limit
Ustawa nie ogranicza wpłat na OKI, ogranicza za to wartość aktywów zwolnionych z podatku. Zwolnienie ma dwie części: do 25 tys. zł średniej wartości aktywów oszczędnościowych i do 100 tys. zł aktywów inwestycyjnych. Razem zwolnienie nie może przekroczyć 100 tys. zł, a jako pierwsze zalicza się do niego aktywa oszczędnościowe.
| Część OKI | Limit zwolnienia | Przykładowe aktywa |
|---|---|---|
| oszczędnościowa | 25 tys. zł | środki na rachunkach i lokatach w złotych, obligacje oszczędnościowe, bony skarbowe |
| inwestycyjna | 100 tys. zł | akcje spółek z kapitałem zakładowym w złotych, obligacje i listy zastawne w złotych, fundusze z co najmniej 70% aktywów kwalifikowanych |
| razem | maks. 100 tys. zł | najpierw liczy się część oszczędnościowa, reszta – inwestycyjna |
Ze zwolnienia korzystają tylko aktywa wymienione w ustawie, głównie złotowe i związane z polskim rynkiem. Akcje spółek zagranicznych czy aktywa w walutach obcych można trzymać na OKI, ale z przepisów wynika, że nie mieszczą się w kategoriach zwolnionych. Fundusze, w tym ETF-y, korzystają ze zwolnienia tylko wtedy, gdy co najmniej 70% ich aktywów to aktywa kwalifikowane. O tym, jak działają fundusze ETF, piszemy w tekście inwestowanie w fundusze ETF. Kwoty zwolnienia będą co roku waloryzowane o inflację z pierwszych trzech kwartałów roku poprzedniego, ale dopiero od 2030 r. Wcześniej obowiązują kwoty z ustawy, czyli 25 tys. zł i 100 tys. zł.
Przykład wyliczenia podatku za 2027 r.
Załóżmy, że przez cały 2027 r. masz na OKI wyłącznie akcje polskich spółek, bez wpłat i wypłat, a ich średnia wartość wynosi 150 tys. zł. Zwolnienie obejmuje 100 tys. zł, więc podatek liczy się od 50 tys. zł. Przy stawce 0,85% wynosi 425 zł, niezależnie od tego, czy portfel w tym roku zarobił, czy stracił. Gdyby cały portfel był wart średnio 90 tys. zł, podatku od wartości aktywów w ogóle by nie było.
Rozliczenie OKI w e-Urzędzie Skarbowym
Instytucja prowadząca OKI przekazuje do urzędu skarbowego informację o koncie do końca lutego roku następnego. Ty widzisz te dane wyłącznie w e-Urzędzie Skarbowym. Zeznanie o średniej wartości aktywów OKI składasz tylko elektronicznie, przez e-Urząd Skarbowy, od 15 marca do 31 maja, i w tym samym terminie płacisz podatek. Pierwsze rozliczenie, za 2027 r., przypadnie więc w 2028 r.
e-Urząd Skarbowy udostępni zeznanie wypełnione danymi od instytucji. Szczegóły, w tym zakres danych w informacji i zeznaniu, określą rozporządzenia ministra finansów. Na połowę listopada 2026 r. nie zostały one jeszcze opublikowane, więc część zasad technicznych może się doprecyzować.
Wpłaty, wypłaty, opłaty i przeniesienie OKI
Ustawa nie blokuje pieniędzy na OKI i nie przewiduje kar za wypłatę, inaczej niż przy części produktów emerytalnych. Według Ministerstwa Finansów wpłacać i wypłacać można w dowolnym momencie. Wypłata zmniejsza po prostu średnią wartość aktywów, od której liczy się podatek. Terminy wypłat określa umowa z instytucją.
Instytucja nie może pobierać za wpłaty, wypłaty, przeniesienie, prowadzenie konta ani zawarcie umowy żadnych opłat poza wskazanymi w umowie i regulaminie. Ustawa nie mówi jednak, że te czynności są bezpłatne, dlatego przed założeniem OKI warto porównać tabele opłat. Notowane papiery wartościowe można przenieść na OKI w innej instytucji, a przeniesienie trwa najwyżej 14 dni od złożenia dyspozycji.
Jeśli instytucja prowadząca OKI zostanie postawiona w stan likwidacji lub upadłości, musi o tym poinformować klienta. Masz wtedy 45 dni na wypłatę albo przeniesienie aktywów. Nadzór nad prowadzeniem OKI sprawuje KNF, a w sporze z instytucją możesz skorzystać z pomocy Rzecznika Finansowego.
OKI a IKE i IKZE
OKI nie zastępuje IKE ani IKZE i nie zmienia ich limitów. Ustawa nie zabrania mieć wszystkich tych kont jednocześnie. IKE i IKZE to produkty emerytalne, a ich ulgi podatkowe zależą od spełnienia warunków wypłaty, m.in. wieku. OKI pozwala wypłacać pieniądze w dowolnym momencie, ale co roku rozlicza się w nim podatek od wartości aktywów. Jak działają konta emerytalne, opisujemy w tekście oszczędzanie na emeryturę – III filar, IKE i IKZE.
Na co uważać przy OKI
- „100 tys. zł bez podatku” to limit zwolnionej średniej wartości aktywów, a nie limit wpłat,
- podatek od wartości aktywów płaci się także w roku ze stratą,
- zagraniczne akcje i aktywa walutowe nie korzystają ze zwolnienia,
- zeznanie składa się wyłącznie przez e-Urząd Skarbowy, od 15 marca do 31 maja,
- stawka od 2028 r. będzie zależeć od stopy referencyjnej NBP,
- nazwy „OKI” mogą używać tylko instytucje uprawnione do prowadzenia tych kont – inne oferty to nie OKI.
Najczęstsze pytania
Ustawa o osobistych kontach inwestycyjnych wchodzi w życie 1 stycznia 2027 r. i nie przewiduje osobnej, późniejszej daty otwierania kont. Kiedy konkretny bank czy dom maklerski udostępni OKI, zależy od tej instytucji.
Ustawa nie wprowadza limitu wpłat. Limit 100 tys. zł dotyczy średniej rocznej wartości aktywów zwolnionych z podatku od wartości aktywów, a w tym najwyżej 25 tys. zł może przypadać na część oszczędnościową, np. lokaty i obligacje oszczędnościowe.
Nie. Przychody z aktywów OKI są wyłączone spod ustawy o PIT, także ponad próg zwolnienia. Zamiast tego obowiązuje podatek od wartości aktywów, który w 2027 r. wynosi 0,85% od nadwyżki średniej wartości aktywów ponad zwolnienie.
Tak. Podatek liczy się od średniej wartości aktywów, a nie od zysku. Zakładając OKI, akceptujesz w umowie, że strata nie zwalnia z podatku i nie jest stratą w rozumieniu ustawy o PIT.
Tak. Ustawa nie łączy OKI z limitami IKE, IKZE ani PPK i nie zabrania posiadania tych produktów równolegle. Można też mieć więcej niż jedno OKI, ale zwolnienie z podatku liczy się łącznie dla wszystkich.
Źródła:
